آغاز به‌کار و تداوم روشن ماندن مشعل در تمامی بویلرهای گازی، مستقیماً به عملکرد بی‌نقص قطعات جرقهزن و حسگرهای پایش احتراق وابسته است. این قطعات که در قلب محفظه احتراق قرار دارند، به‌عنوان چشم و دست برد الکترونیکی عمل می‌کنند. خرابی، اکسیداسیون یا تنظیم نبودن این می‌له‌های فلزی، بلافاصله منجر به قفل شدن دستگاه و بروز خطاهای ایمنی می‌شود. تسلط بر نحوه تست و کالیبراسیون این قطعات، یکی از مهم‌ترین مهارت‌های کارگاهی برای رفع مشکل روشن نشدن دستگاه است.
الکترود جرقهزن و حسگر شعله پکیج (Ignition and Flame Sensing Electrodes) می‌له‌هایی از جنس آلیاژهای مقاوم به حرارت (مانند کانتال) هستند که توسط یک عایق سرامیکی استوانه‌ای احاطه شده و مستقیماً روی برنر (مشعل) نصب می‌شوند. این سیستم بسته به مدل دستگاه می‌تواند به‌صورت تک‌الکترود (عملکرد دوگانه) یا دو و سه الکترود مجزا طراحی شود. عملکرد جرقهزن (Ignitor): ترانس جرقه (ایگنایتور) ولتاژ ۲۲۰ ولت را به ولتاژ بسیار بالا (حدود ۱۰ تا ۱۵ هزار ولت) تبدیل کرده و به این الکترود می‌فرستد. تخلیه این ولتاژ بین نوک الکترود و بدنه فلزی مشعل، باعث ایجاد قوس الکتریکی و اشتعال گاز می‌شود. عملکرد می‌له یونیزاسیون (Flame Sensor): پس از تشکیل شعله، مولکول‌های گاز یونیزه شده و رسانای جریان الکتریسیته می‌شوند. یون تشخیص شعله با ارسال یک جریان می‌کروآمپری ضعیف از می‌ان شعله به بدنه مشعل، وجود آتش را به برد کنترل گزارش می‌دهد. تفکیک قطعات: در سیستم‌های چند الکترودی، می‌له جرقهزن معمولاً در مرکز یا سمت چپ مشعل، و می‌له حسگر شعله در سمت راست قرار می‌گیرد تا پایش احتراق به درستی انجام شود.
یکی از شایع‌ترین مشکلاتی که تعمیرکاران با آن مواجه می‌شوند، بروز خطای عدم تشکیل شعله (مانند ارور E۰۱ یا ۵۰ ۷۰ ۸۰) است. پیدا کردن علت جرقه نزدن پکیج نیازمند بررسی دقیق مسیر الکتریکی از برد تا محفظه احتراق است. عدم کارکرد صحیح این بخش، دلایل مختلفی دارد که دستگاه را وارد حالت قفل (Lockout) می‌کند. قطعی یا نشتی کابل ولتاژ بالا: اگر کابل سیلیکونی متصل به جرقهزن دچار پارگی یا اتصال به بدنه شود، ولتاژ بالا پیش از رسیدن به نوک الکترود به بدنه تخلیه شده (برقدزدی) و جرقه‌ای روی مشعل ایجاد نمی‌شود. ترک خوردن عایق سرامیکی: ترک‌های مویی روی سرامیک الکترود باعث می‌شوند جرقه به‌جای پرش به سمت مشعل، از طریق شکاف سرامیک به سینی زیرین تخلیه شود. اکسیداسیون شدید: تشکیل لایه ضخیمی از اکسید و دوده روی نوک فلزی الکترودها، به‌عنوان عایق عمل کرده و مانع از پرش جرقه یا عبور جریان می‌کروآمپری حسگر می‌شود.
اگر دستگاه جرقه می‌زند اما با صدای مهیب و انفجاری روشن می‌شود، مشکل اصلی تجمع گاز پیش از اشتعال است. در این حالت، تنظیم دقیق فاصله الکترود تا مشعل کلید حل مشکل است. رعایت استانداردهای فاصله‌گذاری برای جلوگیری از خطرات احتراق الزامی است. فاصله استاندارد جرقه: فاصله نوک الکترود جرقهزن تا سطح پره‌های مشعل باید دقیقاً بین ۳ تا ۵ میلیمتر باشد. فاصله بیشتر باعث ضعیف شدن قوس الکتریکی و فاصله کمتر باعث عدم تماس جرقه با ترکیب گاز و هوا می‌شود. موقعیت حسگر: می‌له یون باید به گونه‌ای تنظیم شود که حداقل ۸ تا ۱۰ میلیمتر از نوک آن به طور کامل درون شعله قرار گیرد تا جریان یونیزاسیون به درستی برقرار شود. ممنوعیت خم کردن در حالت سرد: برای تنظیم فاصله، هرگز الکترود را در حالت کاملاً سرد به شدت خم نکنید، زیرا پایه سرامیکی آن بلافاصله می‌شکند.
اگر دستگاه روشن می‌شود اما پس از چند ثانیه شعله قطع شده و خاموش می‌گردد، برد نتوانسته شعله را تشخیص دهد. در این مرحله، تست یون پکیج و سرویس الکترودها تنها راه چاره است. برای انجام یک سرویس اصولی، مراحل زیر را با رعایت کامل ایمنی طی کنید: قطع کامل برق: بهدلیل وجود ولتاژهای بسیار بالا در سیستم جرقهزن، پیش از باز کردن محفظه احتراق، دوشاخه دستگاه را کاملاً از پریز بکشید. تمیز کردن با سمباده نرم: با استفاده از یک سمباده بسیار نرم (نمره بالا) یا سیم ظرف‌شویی، لایه اکسید و دوده روی نوک فلزی الکترودها را به آرامی پاک کنید تا فلز براق نمایان شود. تست جریان می‌کروآمپر: با قرار دادن مولتی‌متر دیجیتال روی حالت می‌کروآمپر (μA) و اتصال سری آن به سیم حسگر شعله، در زمان روشن بودن مشعل جریان را بسنجید (این جریان معمولاً باید بین ۱ تا ۵ می‌کروآمپر باشد). بررسی ارت دستگاه: عملکرد صحیح سیستم یونیزاسیون به شدت به اتصال دقیق سیم ارت پکیج وابسته است؛ در صورت قطعی ارت، حسگر شعله به هیچ وجه کار نخواهد کرد.
الکترود جرقهزن و حسگر شعله پکیج خط مقدم سیستم احتراق و ایمنی هستند. مشکلاتی نظیر روشن نشدن، انفجاری روشن شدن و خاموشی پس از چند ثانیه، مستقیماً با کثیفی، شکستگی سرامیک یا عدم تنظیم فاصله الکترود تا مشعل در ارتباط است. پیدا کردن علت جرقه نزدن پکیج باید با بررسی کابل‌های ولتاژ بالا و تست یون پکیج توسط مولتی‌متر انجام شود. همواره پیش از تعویض برد کنترل، تمیز کردن دقیق نوک الکترودها و بررسی اتصال سیم ارت را در اولویت قرار دهید.
